Bước 10. Điều trị
💊 Điều trị — nhóm theo cơ chế (thuốc cùng nhóm thay thế được nhau)
💊 Liều tham khảo
Liều dưới đây chỉ để học/định hướng — luôn đối chiếu phác đồ hiện hành, cân nặng và chức năng gan–thận trước khi dùng.
📚 Bối cảnh: Điều trị sốt mò bao gồm điều trị kháng sinh đặc hiệu và điều trị hỗ trợ. Các thuốc điều trị sốt mò chính là doxycyclin và azithromycin, có ưu điểm là hấp thu tốt qua đường tiêu hóa, có thời gian bán thải kéo dài và ít tác dụng phụ.
Kháng sinh nhóm Tetracyclin
⚙ Ức chế tổng hợp protein của vi khuẩn Orientia tsutsugamushi.
💊 Doxycyclin
0,1 g x 2 viên uống chia 2 lần/ngày trong 5 ngày · Uống
↔ Uống thuốc sau khi ăn để tránh nôn (tránh dùng cùng các sản phẩm sữa, các thuốc giảm acid dịch vị dạ dày do có thể làm giảm hấp thu thuốc). Cho người bệnh uống bù thuốc nếu bị nôn trong vòng 2 giờ sau khi uống thuốc. Là lựa chọn hàng đầu cho người lớn không có chống chỉ định.
Kháng sinh nhóm Macrolid
⚙ Ức chế tổng hợp protein của vi khuẩn Orientia tsutsugamushi.
💊 Azithromycin
500 mg uống một lần/ngày x 1-3 ngày · Uống
↔ Chỉ định cho phụ nữ có thai, trẻ dưới 10 tuổi, và những người có chống chỉ định với các thuốc tetracyclin và chloramphenicol. Là lựa chọn thay thế khi Doxycyclin không phù hợp.
Kháng sinh nhóm Amphenicol
⚙ Ức chế tổng hợp protein của vi khuẩn Orientia tsutsugamushi.
💊 Chloramphenicol
50 mg/kg cân nặng/ngày trong 5-7 ngày · Tĩnh mạch hoặc uống
↔ Là lựa chọn thay thế khi Doxycyclin và Azithromycin không phù hợp hoặc có chống chỉ định.
Thuốc hạ sốt
⚙ Giảm đau và hạ sốt thông qua ức chế tổng hợp prostaglandin ở hệ thần kinh trung ương.
💊 Paracetamol
10-15 mg/kg/liều, mỗi 4-6 giờ, tối đa 60 mg/kg/ngày hoặc 4g/ngày (theo Y văn) · Uống
↔ Chườm mát khi người bệnh sốt cao. Các thuốc hạ nhiệt khác có thể được sử dụng tùy theo tình trạng bệnh nhân và chống chỉ định.
Dung dịch bù dịch đường uống
⚙ Bù nước và điện giải bị mất do sốt, nôn, tiêu chảy.
💊 Dung dịch ORS
(liều: theo Y văn / kinh nghiệm) · Uống
↔ Sử dụng theo hướng dẫn của nhà sản xuất hoặc chỉ định của bác sĩ dựa trên mức độ mất nước.
Hỗ trợ hô hấp
⚙ Cung cấp oxy, hỗ trợ chức năng hô hấp khi có suy hô hấp.
↔ Cho người bệnh thở oxy qua sond mũi hoặc qua mặt nạ. Đặt nội khí quản và thở máy nếu tình trạng suy hô hấp nặng.
Thuốc vận mạch
⚙ Tăng huyết áp và cải thiện tưới máu cơ quan trong trường hợp hạ huyết áp nặng hoặc sốc.
💊 Dopamine
2-20 mcg/kg/phút, truyền tĩnh mạch (theo Y văn) · Truyền tĩnh mạch
↔ Đặt catheter tĩnh mạch dưới đòn, kiểm soát áp lực tĩnh mạch trung tâm. Sử dụng kết hợp với bù dịch.
Điều trị suy thận
⚙ Bù dịch để duy trì thể tích tuần hoàn và lợi niệu để tăng thải chất độc, hỗ trợ chức năng thận.
↔ Bù dịch, lợi niệu. Các biện pháp hỗ trợ thận khác có thể được xem xét tùy theo mức độ suy thận.
⚕️ Khuyến cáo BHYT: Khi kê đơn, đối chiếu Danh mục & điều kiện/tỷ lệ thanh toán theo Thông tư 20/2022/TT-BYT (áp dụng cùng TT 37/2024/TT-BYT từ 01/01/2025). Thuốc điều trị đích/miễn dịch/giá cao thường có ĐIỀU KIỆN chi trả — cần kiểm tra trước khi kê.