Viêm tụy mạn tính

ICD-10 · K86.1Tiêu hóa - Gan mật✓ Đã pre-check💎 Chuyên khoaBV Nguyễn Tri Phương

🔗 Triệu chứng / hội chứng liên quan — bấm để mở cửa tiếp cận

🧩 Hội chứng kém hấp thu 🧩 Hội chứng tăng áp lực tĩnh mạch cửa

📖 Tổng quan bệnh học

Định nghĩa: Viêm tụy mạn là bệnh viêm tiến triển của tụy, đặc trưng bởi tổn thương mô tụy không hồi phục, xơ hóa và mất chức năng ngoại tiết, nội tiết.

Dịch tễ: Tần suất mắc bệnh ước tính 5-12/100.000 dân/năm, thường gặp ở nam giới tuổi trung niên. Lạm dụng rượu là nguyên nhân phổ biến nhất.

Cơ chế bệnh sinh: Viêm lặp lại hoặc dai dẳng kích hoạt tế bào hình sao tụy, dẫn đến lắng đọng collagen và xơ hóa mô. Stress oxy hóa, yếu tố di truyền và tự miễn cũng góp phần vào quá trình phá hủy mô tụy không hồi phục.

Phân loại: Phân loại thường dựa vào nguyên nhân: do rượu, vô căn, di truyền, tự miễn, tắc nghẽn và viêm tụy nhiệt đới.

Bước 1. Bệnh sử và lý do đến khám

📋 Theo Bộ Y tế

Lý do đến khám
- Đau bụng vùng thượng vị lan ra sau lưng
- Rối loạn tiêu hóa: phân lỏng có váng mỡ, số lượng nhiều
Bệnh sử/diễn tiến
- Đau ở các mức độ, thường đau nhiều, đau tăng lên khi ăn làm bệnh nhân sợ không dám ăn nhiều dẫn đến suy kiệt
- Suy kiệt: gầy sút cân nhanh, giai đoạn muộn có thể xuất hiện phù chi, tràn dịch các màng do hội chứng kém hấp thu
- Dấu hiệu xâm lấn đè đẩy vào tá tràng và các tạng lân cận dẫn đến các triệu chứng: nôn và buồn nôn, hội chứng tăng áp lực tĩnh mạch cửa, vàng da tắc mật

💬 Góp ý bước này

Bước 2. Tiền sử, yếu tố nguy cơ

📋 Theo Bộ Y tế

Các yếu tố nguy cơ và nguyên nhân
- Rượu
- Sau viêm tụy cấp
- Sỏi tụy
- Tụy phân đôi
- Rối loạn chuyển hóa thiếu hụt a1 antitrypsin
- Suy dinh dưỡng
- Bệnh nhầy nhớt
- Cắt đoạn dạ dày
- Viêm tụy mạn tính tự miễn

💬 Góp ý bước này

Bước 3. Triệu chứng, dấu hiệu

📋 Theo Bộ Y tế

Đau bụng
- Đau bụng vùng thượng vị lan ra sau lưng
- Đau ở các mức độ, thường đau nhiều, đau tăng lên khi ăn
Rối loạn tiêu hóa
- Phân lỏng có váng mỡ, số lượng nhiều
Suy kiệt
- Gầy sút cân nhanh
- Giai đoạn muộn có thể xuất hiện phù chi, tràn dịch các màng do hội chứng kém hấp thu
Dấu hiệu xâm lấn đè đẩy vào tá tràng và các tạng lân cận
- Nôn và buồn nôn
- Hội chứng tăng áp lực tĩnh mạch cửa
- Vàng da tắc mật

💬 Góp ý bước này

Bước 4. Hội chứng

📋 Theo Bộ Y tế

Hội chứng kém hấp thu: phân lỏng có váng mỡ, số lượng nhiều, gầy sút cân nhanh, phù chi, tràn dịch các màng

📚 Theo Y văn

Hội chứng tăng áp lực tĩnh mạch cửa: lách to, tuần hoàn bàng hệ trên thành bụng, cổ trướng, giãn tĩnh mạch thực quản/dạ dày, vàng da (nếu có chèn ép đường mật)

📖 Nguồn: Y văn lâm sàng chuẩn (ví dụ: Harrison's Principles of Internal Medicine)

💬 Góp ý bước này

Bước 5. Chẩn đoán phân biệt

📋 Theo Bộ Y tế

Chẩn đoán phân biệt

🔀 Chẩn đoán phân biệt (bấm tên bệnh để mở bài)

Hội chứng kém hấp thu (do nguyên nhân khác) — Phân lỏng, váng mỡ, gầy sút cân. Cần phân biệt với các bệnh lý như cắt đoạn ống tiêu hóa (tiền sử phẫu thuật), bệnh viêm ruột (triệu chứng ruột nổi bật, tổn thương đặc trưng trên nội soi/sinh thiết ruột), Celiac (liên quan gluten, kháng thể đặc hiệu, sinh thiết ruột non có teo nhung mao). Các bệnh này thường không có tổn thương tụy đặc trưng trên hình ảnh.

Ung thư tụy — Đau nhiều vùng tụy, gầy sút cân nhanh. Siêu âm, CT phát hiện khối u tụy. CA19.9 tăng cao. Chọc hút tế bào u tụy cho chẩn đoán xác định. Viêm tụy mạn thường có vôi hóa, teo tụy, giãn ống tụy, trong khi ung thư tụy là khối u đặc.

Bệnh nhầy nhớt (Cystic Fibrosis) — Bệnh ảnh hưởng đến nhiều hệ cơ quan: phổi, tụy, hạch,... Hay gặp ở trẻ em. Chẩn đoán xác định bằng test mồ hôi (nồng độ chloride trong mồ hôi tăng cao).

💬 Góp ý bước này

Bước 6. Cận lâm sàng, xét nghiệm

📋 Theo Bộ Y tế

Thăm dò chức năng tụy
- Thăm dò chức năng tụy ngoại tiết bị rối loạn
- Một số trường hợp có cả rối loạn chức năng nội tiết
Xét nghiệm đánh giá tình trạng dinh dưỡng
- Protid huyết thanh thường giảm, đặc biệt albumin huyết thanh
Xét nghiệm phân
- Phân mỡ: lượng mỡ trong phân chiếm > 10% trọng lượng phân
- Đo lượng nitơ trong phân
Nghiệm pháp
- Làm nghiệm pháp pancreozymin
Xét nghiệm máu
- Calci máu thường giảm
- Bilan mỡ máu thường biến loạn tăng cholesterol và triglycerid
- Amylase và lipase thường bình thường ít khi tăng
- Đường máu tăng, HbA1c tăng thường kèm với tiểu đường typ 1
Chẩn đoán hình ảnh
- Chụp bụng không chuẩn bị tìm hình ảnh cản quang vùng tụy
- Siêu âm và chụp cắt lớp vi tính xác định hình thái tụy co nhỏ, nhu mô tụy không đồng nhất, ống tụy hẹp hay giãn, nhiều nốt calci hóa tụy, nang giả tụy
- Siêu âm nội soi: xác định hình thái nhu mô tụy thường không đều có các tổn thương ổ hoại tử, ống tụy hẹp giãn xen kẽ nhau, bờ tụy mấp mô không đều
- Chụp MRI xác định tổn thương nhu mô tụy và ống tụy

🔬 Cận lâm sàng — theo độ đặc hiệu

🔬 Đặc hiệu cao

Thăm dò chức năng tụy ngoại tiết (ví dụ: nghiệm pháp secretin-CCK)

Bài tiết bicarbonate < 80 mEq/giờ (theo Y văn) — Đánh giá suy chức năng tụy ngoại tiết

Phân mỡ

> 10% trọng lượng phân — Bằng chứng suy chức năng tụy ngoại tiết

Nghiệm pháp pancreozymin

Bài tiết enzyme tụy giảm sau kích thích (theo Y văn) — Đánh giá chức năng tụy ngoại tiết

Siêu âm và chụp cắt lớp vi tính (CT)

Hình thái tụy co nhỏ, nhu mô tụy không đồng nhất, ống tụy hẹp hay giãn, nhiều nốt calci hóa tụy, nang giả tụy — Đánh giá hình thái tụy, phát hiện tổn thương cấu trúc

Siêu âm nội soi (EUS)

Hình thái nhu mô tụy không đều, tổn thương ổ hoại tử, ống tụy hẹp giãn xen kẽ, bờ tụy mấp mô không đều — Đánh giá chi tiết nhu mô và ống tụy, phát hiện tổn thương sớm

Chụp MRI (bao gồm MRCP)

Xác định tổn thương nhu mô tụy và ống tụy — Đánh giá tổn thương nhu mô, ống tụy, phát hiện nang giả tụy, tắc nghẽn

📊 Hỗ trợ/gợi ý

Albumin huyết thanh

< 3.5 g/dL (theo Y văn) — Đánh giá tình trạng suy dinh dưỡng, kém hấp thu

Nitơ trong phân

> 2.5 g/24h (theo Y văn) — Đánh giá mất protein qua phân do kém hấp thu

Calci máu

< 8.5 mg/dL hoặc < 2.1 mmol/L (theo Y văn) — Có thể giảm do kém hấp thu vitamin D

Cholesterol và Triglycerid

Cholesterol > 200 mg/dL, Triglycerid > 150 mg/dL (theo Y văn) — Biến loạn chuyển hóa mỡ, có thể do nguyên nhân hoặc hậu quả

Amylase và Lipase

Trong giới hạn bình thường hoặc tăng nhẹ, không tăng cao như viêm tụy cấp (theo Y văn) — Phân biệt với viêm tụy cấp

Đường máu lúc đói

> 7.0 mmol/L (theo Y văn) — Chẩn đoán đái tháo đường do tụy

HbA1c

> 6.5% (theo Y văn) — Chẩn đoán đái tháo đường do tụy

Chụp bụng không chuẩn bị

Hình ảnh cản quang vùng tụy (vôi hóa) — Phát hiện vôi hóa tụy, dấu hiệu đặc trưng của viêm tụy mạn

💬 Góp ý bước này

Bước 7. Chẩn đoán xác định

📋 Theo Bộ Y tế

Chẩn đoán xác định viêm tụy mạn tính dựa trên sự kết hợp của các yếu tố lâm sàng, cận lâm sàng và hình ảnh học
- Triệu chứng lâm sàng kéo dài: Đau bụng thượng vị mạn tính, rối loạn tiêu hóa (phân mỡ), suy kiệt
- Bằng chứng suy chức năng tụy ngoại tiết: Phân mỡ (> 10% trọng lượng phân), giảm protid/albumin huyết thanh
- Bằng chứng suy chức năng tụy nội tiết: Tăng đường máu, HbA1c tăng (đái tháo đường)
- Dấu hiệu hình ảnh đặc trưng: Vôi hóa tụy trên X-quang, CT; tụy co nhỏ, nhu mô không đồng nhất, ống tụy hẹp/giãn, nang giả tụy trên siêu âm, CT, MRI/MRCP, EUS

💬 Góp ý bước này

Bước 8. Chẩn đoán mức độ/giai đoạn

📋 Theo Bộ Y tế

Đánh giá mức độ/giai đoạn dựa trên mức độ tổn thương cấu trúc tụy, chức năng tụy và biến chứng
- Mức độ tổn thương cấu trúc:
- Chụp cắt lớp vi tính (CT): Đánh giá mức độ vôi hóa, teo tụy, giãn ống tụy, sự hiện diện của nang giả tụy
- Siêu âm nội soi (EUS): Đánh giá các thay đổi nhu mô và ống tụy sớm (tiêu chuẩn Rosemont)
- Chụp MRI/MRCP: Đánh giá chi tiết ống tụy, phát hiện hẹp, sỏi, nang giả tụy
- Mức độ suy chức năng tụy ngoại tiết:
- Xét nghiệm phân mỡ: Lượng mỡ trong phân > 10% trọng lượng phân
- Nghiệm pháp chức năng tụy (ví dụ: secretin-CCK test)
- Mức độ suy chức năng tụy nội tiết:
- Xét nghiệm đường máu, HbA1c: Đánh giá mức độ đái tháo đường
- Đánh giá biến chứng:
- Siêu âm, CT, MRI: Phát hiện nang giả tụy, tắc mật, tắc nghẽn tá tràng, huyết khối tĩnh mạch cửa/lách
- Lâm sàng: Mức độ suy kiệt, phù chi, tràn dịch các màng

💬 Góp ý bước này

Bước 9. Chẩn đoán nguyên nhân

📋 Theo Bộ Y tế

Các nguyên nhân thường gặp của viêm tụy mạn tính
- Rượu
- Sau viêm tụy cấp
- Sỏi tụy
- Tụy phân đôi
- Rối loạn chuyển hóa thiếu hụt a1 antitrypsin
- Suy dinh dưỡng
- Bệnh nhầy nhớt (Cystic Fibrosis)
- Cắt đoạn dạ dày
- Viêm tụy mạn tính tự miễn

💬 Góp ý bước này

Bước 10. Điều trị

📋 Theo Bộ Y tế

Điều trị nội khoa
- Khi có đợt cấp của viêm tụy mạn tính: điều trị như viêm tụy cấp
- Chế độ ăn uống:
- Ngừng rượu là bắt buộc nếu bệnh nhân uống rượu
- Ăn nhiều bữa hạn chế mỡ và protein
- Khi bệnh nhân bị đái tháo đường: cần hạn chế đường
- Ăn thức ăn giàu vitamin tan trong dầu (A,D,K), sắt, vitamin B12, acid folic
- Chế độ dùng thuốc:
- Điều trị giảm đau trong viêm tụy mạn
- Điều trị bổ sung men tụy
- Bổ sung thêm các vitamin tan trong dầu (A, D, E, K)
- Bổ sung thêm các yếu tố vi lượng: sắt (Sidertol), calci (calci Sandoz)
- Dùng insulin khi bệnh nhân bị đái tháo đường: điều trị dò liều theo nồng độ đường huyết
- Nuôi dưỡng đường tĩnh mạch khi toàn trạng suy kiệt: đạm toàn phần, dung dịch acid béo, cung cấp nhiều calo
- Điều trị rối loạn phân bằng Actapulgit, Smecta có tác dụng bảo vệ niêm mạc đường tiêu hóa
Điều trị can thiệp
- Giảm đau: diệt hạch giao cảm qua nội soi
- Nang giả tụy: chỉ định chọc hút, dẫn lưu qua da hay dẫn lưu qua dạ dày
- Phẫu thuật khi điều trị nội khoa thất bại
- Trong những trường hợp tắc nghẽn ống tụy:
- Nội soi mật tụy ngược dòng: đặt stent khi ống tụy hẹp, lấy sỏi tụy
- Phẫu thuật: khi không có điều kiện nội soi mật tụy ngược dòng, hay thất bại: chỉ định: nối thông ống tụy - hỗng tràng, lấy sỏi tụy
- Những trường hợp bệnh tiến triển cắt bỏ một phần hoặc toàn bộ tụy có thể được cân nhắc như là phương pháp điều trị cuối cùng. Chỉ định khi có sỏi tụy, hẹp ống tụy.

💊 Điều trị — nhóm theo cơ chế (thuốc cùng nhóm thay thế được nhau)

💊 Liều tham khảo⚠ Cần kiểm tra liều

Liều dưới đây chỉ để học/định hướng — luôn đối chiếu phác đồ hiện hành, cân nặng và chức năng gan–thận trước khi dùng.

⚠ Cần kiểm tra liều — điểm nghi vấn cần đối chiếu lại phác đồ:

Liều Pancrease 25mg (1-2 viên/ngày) có vẻ quá thấp so với nhu cầu thay thế enzyme tụy cho bệnh nhân viêm tụy mạn tính, có thể dẫn đến kém hấp thu kéo dài. Liều enzyme tụy thường được tính theo đơn vị lipase và cần cao hơn nhiều để có hiệu quả.
Liều Creon 20 (3 viên/ngày) có vẻ quá thấp so với nhu cầu thay thế enzyme tụy cho bệnh nhân viêm tụy mạn tính. Creon 20 thường là 20.000 đơn vị lipase/viên, và liều khuyến cáo thường là 25.000-80.000 đơn vị lipase mỗi bữa ăn chính, không phải tổng liều hàng ngày.
Việc sử dụng Meperidine cho đau mạn tính trong viêm tụy mạn cần cân nhắc kỹ do nguy cơ tích lũy chất chuyển hóa độc thần kinh (normeperidine) và không được khuyến cáo cho điều trị dài hạn. Các opioid khác thường được ưu tiên hơn nếu cần.

📚 Bối cảnh: Mục tiêu điều trị viêm tụy mạn tính là giảm đau, điều trị suy chức năng tụy ngoại tiết và nội tiết, quản lý biến chứng và cải thiện chất lượng cuộc sống. Điều trị bao gồm nội khoa, can thiệp nội soi và phẫu thuật, tùy thuộc vào nguyên nhân, mức độ nặng và biến chứng.

Giảm đau

⚙ Giảm đau theo bậc thang, từ không opioid đến opioid mạnh.

💊 Acetaminophen (Paracetamol)

500-1000 mg mỗi 4-6 giờ, tối đa 4g/ngày (theo Y văn) · Uống

💊 Ibuprofen

200-400 mg mỗi 4-6 giờ, tối đa 1.2g/ngày (theo Y văn) · Uống

💊 Meloxicam (Mobic)

7.5-15 mg/ngày (theo Y văn) · Uống hoặc tiêm

💊 Piroxicam (Feldene)

10-20 mg/ngày (theo Y văn) · Tiêm

💊 Meperidine (Demerol)

50-150 mg mỗi 3-4 giờ (theo Y văn) · Tiêm

💊 Morphine

2-10 mg mỗi 3-4 giờ (theo Y văn) · Tiêm

↔ Các thuốc trong nhóm acetaminophen/NSAIDs có thể thay thế nhau tùy mức độ đau và dung nạp của bệnh nhân. Thuốc nhóm narcotic chỉ dùng khi các thuốc khác không hiệu quả và cần hạn chế chỉ định do nguy cơ phụ thuộc.

Bổ sung men tụy

⚙ Cung cấp enzyme tụy ngoại sinh để hỗ trợ tiêu hóa chất béo, protein và carbohydrate, giảm triệu chứng kém hấp thu và đau.

💊 Panthicon F

3 - 6 viên/ngày · Uống

💊 Pancrease 25mg

1-2 viên/ngày · Uống

💊 Creon 20

3 viên/ngày · Uống

↔ Các chế phẩm men tụy có thể thay thế nhau, liều lượng điều chỉnh theo đáp ứng lâm sàng và mức độ phân mỡ. Nên uống cùng bữa ăn.

Bổ sung vitamin và yếu tố vi lượng

⚙ Bù đắp thiếu hụt do kém hấp thu mỡ và các vitamin tan trong dầu.

💊 Vitamin A, D, E, K

Theo nhu cầu hàng ngày và mức độ thiếu hụt (theo Y văn) · Uống

💊 Sắt (Sidertol)

Theo mức độ thiếu sắt (theo Y văn) · Uống

💊 Calci (Calci Sandoz)

Theo mức độ thiếu calci (theo Y văn) · Uống

↔ Liều lượng cụ thể cần được cá thể hóa dựa trên xét nghiệm máu.

Điều trị đái tháo đường

⚙ Kiểm soát đường huyết khi có suy chức năng tụy nội tiết.

💊 Insulin

Dò liều theo nồng độ đường huyết · Tiêm dưới da

↔ Điều trị đái tháo đường do tụy thường cần insulin do thiếu hụt insulin tuyệt đối.

Nuôi dưỡng đường tĩnh mạch

⚙ Cung cấp dinh dưỡng đầy đủ khi bệnh nhân suy kiệt nặng.

↔ Nuôi dưỡng đường tĩnh mạch với đạm toàn phần, dung dịch acid béo, cung cấp nhiều calo.

Điều trị rối loạn phân

⚙ Bảo vệ niêm mạc đường tiêu hóa, giảm tiêu chảy.

💊 Attapulgite (Actapulgit)

1-2 viên sau mỗi lần đi ngoài lỏng (theo Y văn) · Uống

💊 Diosmectite (Smecta)

1 gói x 3 lần/ngày (theo Y văn) · Uống

↔ Các thuốc này có tác dụng hấp phụ, bảo vệ niêm mạc, giúp giảm tiêu chảy.

Can thiệp giảm đau

⚙ Phá hủy đường dẫn truyền thần kinh đau.

↔ Diệt hạch giao cảm qua nội soi (ví dụ: phong bế đám rối tạng).

Can thiệp nang giả tụy

⚙ Dẫn lưu dịch từ nang giả tụy để giảm áp lực và triệu chứng.

↔ Chọc hút, dẫn lưu qua da hoặc dẫn lưu qua dạ dày (nội soi).

Can thiệp tắc nghẽn ống tụy/sỏi tụy

⚙ Khôi phục lưu thông ống tụy, loại bỏ sỏi.

↔ Nội soi mật tụy ngược dòng (ERCP): đặt stent khi ống tụy hẹp, lấy sỏi tụy. Phẫu thuật: nối thông ống tụy - hỗng tràng (ví dụ: phẫu thuật Puestow, Frey), lấy sỏi tụy.

Phẫu thuật cắt tụy

⚙ Loại bỏ phần tụy bị tổn thương nặng hoặc toàn bộ tụy trong trường hợp bệnh tiến triển nặng, điều trị khác thất bại.

↔ Cắt bỏ một phần hoặc toàn bộ tụy được cân nhắc là phương pháp điều trị cuối cùng khi có sỏi tụy, hẹp ống tụy và các phương pháp khác thất bại.

⚕️ Khuyến cáo BHYT: Khi kê đơn, đối chiếu Danh mục & điều kiện/tỷ lệ thanh toán theo Thông tư 20/2022/TT-BYT (áp dụng cùng TT 37/2024/TT-BYT từ 01/01/2025). Thuốc điều trị đích/miễn dịch/giá cao thường có ĐIỀU KIỆN chi trả — cần kiểm tra trước khi kê.

💬 Góp ý bước này

Bước 11. Chống chỉ định, điều chỉnh theo bệnh kèm

📋 Theo Bộ Y tế

Hạn chế chỉ định một số thuốc và điều chỉnh điều trị theo bệnh kèm
- Hạn chế chỉ định narcotic meperidin hoặc morphine do nguy cơ phụ thuộc
- Điều chỉnh chế độ ăn và dùng insulin khi bệnh nhân bị đái tháo đường

📚 Theo Y văn

Điều chỉnh liều thuốc giảm đau ở bệnh nhân suy thận/gan
- Thận trọng khi dùng NSAIDs ở bệnh nhân có tiền sử loét dạ dày tá tràng hoặc suy thận
- Cân nhắc nguy cơ tắc ruột do phân mỡ không được tiêu hóa tốt khi bổ sung men tụy liều cao

📖 Nguồn: Y văn lâm sàng chuẩn (tham khảo: Yanoff & Duker's Ophthalmology)

💬 Góp ý bước này

Bước 12. Theo dõi đáp ứng

📚 Theo Y văn

Theo dõi đáp ứng điều trị và diễn tiến bệnh
- Đánh giá triệu chứng lâm sàng: Mức độ đau, tần suất và tính chất phân, cân nặng, tình trạng dinh dưỡng
- Theo dõi chức năng tụy ngoại tiết: Xét nghiệm phân mỡ định kỳ, đánh giá hiệu quả bổ sung men tụy
- Theo dõi chức năng tụy nội tiết: Kiểm soát đường huyết, HbA1c ở bệnh nhân đái tháo đường
- Theo dõi biến chứng: Siêu âm, CT định kỳ để phát hiện nang giả tụy, tắc mật, tắc nghẽn ống tụy, ung thư tụy
- Đánh giá chất lượng cuộc sống

📖 Nguồn: Y văn lâm sàng chuẩn (ví dụ: AGA, ACG guidelines)

💬 Góp ý bước này

Bước 13. Biến chứng

📋 Theo Bộ Y tế

Các biến chứng thường gặp của viêm tụy mạn tính
- Suy kiệt nặng, gầy sút cân nhanh, phù chi, tràn dịch các màng (do hội chứng kém hấp thu)
- Nôn và buồn nôn (do xâm lấn đè đẩy tá tràng)
- Hội chứng tăng áp lực tĩnh mạch cửa (do xâm lấn đè đẩy)
- Vàng da tắc mật (do xâm lấn đè đẩy đường mật)
- Đái tháo đường (do suy chức năng tụy nội tiết)
- Nang giả tụy
- Sỏi tụy (có thể là nguyên nhân hoặc biến chứng)
- Tắc nghẽn ống tụy

💬 Góp ý bước này

Bước 14. Chuyển tuyến, cờ đỏ

📚 Theo Y văn

Chỉ định chuyển tuyến và các dấu hiệu cờ đỏ cần can thiệp khẩn cấp
- Chuyển tuyến chuyên khoa tiêu hóa/ngoại tiêu hóa khi:
- Đau không kiểm soát được bằng điều trị nội khoa
- Xuất hiện biến chứng (nang giả tụy lớn, tắc mật, tắc nghẽn tá tràng, nghi ngờ ung thư)
- Cần can thiệp nội soi (ERCP) hoặc phẫu thuật
- Chẩn đoán khó khăn, cần các thăm dò chuyên sâu
- Cờ đỏ (cần cấp cứu):
- Đau bụng dữ dội đột ngột, không đáp ứng thuốc giảm đau (nghi ngờ đợt cấp viêm tụy mạn, tắc ruột, thủng tạng)
- Vàng da tăng nhanh, sốt (nghi ngờ viêm đường mật cấp do tắc nghẽn)
- Xuất huyết tiêu hóa (do giãn tĩnh mạch thực quản/dạ dày vỡ)
- Dấu hiệu nhiễm trùng nặng (sốt cao, rét run, tình trạng nhiễm trùng nhiễm độc)
- Suy kiệt nặng, mất nước điện giải nghiêm trọng

📖 Nguồn: Y văn lâm sàng chuẩn (ví dụ: AGA, ACG guidelines)

💬 Góp ý bước này