Bước 10. Điều trị
💊 Điều trị — nhóm theo cơ chế (thuốc cùng nhóm thay thế được nhau)
💊 Liều tham khảo
Liều dưới đây chỉ để học/định hướng — luôn đối chiếu phác đồ hiện hành, cân nặng và chức năng gan–thận trước khi dùng.
📚 Bối cảnh: Mục đích chung của việc chữa trị chứng viêm thần kinh ngoại biên là làm giảm các cơn đau, giúp các tổn thương phục hồi. Tùy vào nguyên nhân, tình trạng bệnh, bác sĩ sẽ chỉ định phương pháp điều trị phù hợp. Nguyên tắc điều trị bao gồm: điều trị nguyên nhân (nếu có thể), điều trị triệu chứng (giảm đau, cải thiện chức năng), và phục hồi chức năng.
Vật lý trị liệu và phục hồi chức năng
⚙ Cải thiện sức mạnh cơ bắp, duy trì tầm vận động khớp, giảm đau, cải thiện thăng bằng và phối hợp vận động.
↔ Phù hợp với người bệnh viêm dây thần kinh ngoại biên ở giai đoạn đầu, tổn thương thần kinh còn ở mức nhẹ. Bao gồm xung điện, chế độ tập luyện, khẩu phần ăn uống khoa học. Người bệnh có thể cải thiện được sức khỏe sau vài liệu trình.
Thuốc giảm đau thần kinh
⚙ TCAs (ví dụ: Amitriptyline) ức chế tái hấp thu norepinephrine và serotonin, điều hòa đường dẫn truyền đau. Gabapentinoids (ví dụ: Gabapentin, Pregabalin) giảm giải phóng chất dẫn truyền thần kinh kích thích.
💊 Amitriptyline
10-75 mg/ngày, uống buổi tối (theo Y văn) · Uống
💊 Gabapentin
300-1800 mg/ngày chia 3 lần (theo Y văn) · Uống
💊 Pregabalin
75-300 mg/ngày chia 2-3 lần (theo Y văn) · Uống
↔ Các thuốc trong nhóm này có thể thay thế nhau tùy theo đáp ứng và tác dụng phụ của bệnh nhân. Bác sĩ có thể chỉ định cho người bệnh dùng một số loại thuốc giúp kiểm soát cơn đau thần kinh cơ, tê yếu các chi. Song song với dùng thuốc, người bệnh sẽ được điều trị bằng xung điện hay các máy chuyên dụng khác.
Điều trị nguyên nhân tự miễn
⚙ Corticosteroid (ví dụ: Methylprednisolone) có tác dụng chống viêm và ức chế miễn dịch. Globulin miễn dịch tiêm tĩnh mạch (IVIg) có nhiều cơ chế, bao gồm điều hòa miễn dịch và trung hòa kháng thể.
💊 Methylprednisolone
Liều cao tiêm tĩnh mạch (ví dụ: 1g/ngày trong 3-5 ngày) hoặc uống (ví dụ: 1 mg/kg/ngày) tùy tình trạng bệnh (theo Y văn) · Tiêm tĩnh mạch/Uống
💊 Globulin miễn dịch tiêm tĩnh mạch (IVIg)
0.4 g/kg/ngày trong 5 ngày hoặc 1 g/kg/ngày trong 2 ngày (theo Y văn) · Tiêm tĩnh mạch
↔ Áp dụng khi các bệnh tự miễn là tác nhân gây viêm thần kinh ngoại biên.
Điều trị nguyên nhân ung thư
⚙ Xạ trị sử dụng tia X năng lượng cao để tiêu diệt tế bào ung thư. Hóa trị sử dụng thuốc để tiêu diệt tế bào ung thư. Phẫu thuật loại bỏ khối u.
↔ Xạ trị, hóa trị, phẫu thuật cũng sẽ được bác sĩ xem xét chỉ định khi nguyên nhân gây bệnh là ung thư.
Điều trị nguyên nhân đái tháo đường
⚙ Duy trì đường huyết ổn định giúp ngăn ngừa và làm chậm tiến triển tổn thương thần kinh do đái tháo đường.
↔ Ở trường hợp tiểu đường là nguyên nhân thì bác sĩ sẽ chỉ định phác đồ giúp người bệnh kiểm soát lượng đường trong máu để chữa trị hiệu quả hơn.
⚕️ Khuyến cáo BHYT: Khi kê đơn, đối chiếu Danh mục & điều kiện/tỷ lệ thanh toán theo Thông tư 20/2022/TT-BYT (áp dụng cùng TT 37/2024/TT-BYT từ 01/01/2025). Thuốc điều trị đích/miễn dịch/giá cao thường có ĐIỀU KIỆN chi trả — cần kiểm tra trước khi kê.