Bước 10. Điều trị
💊 Điều trị — nhóm theo cơ chế (thuốc cùng nhóm thay thế được nhau)
💊 Liều tham khảo
Liều dưới đây chỉ để học/định hướng — luôn đối chiếu phác đồ hiện hành, cân nặng và chức năng gan–thận trước khi dùng.
📚 Bối cảnh: Điều trị rối loạn tiền đình bao gồm điều trị nguyên nhân gây bệnh, điều trị triệu chứng chóng mặt và nôn, và điều trị phục hồi chức năng tiền đình. Việc lựa chọn phương pháp điều trị cần cá thể hóa dựa trên nguyên nhân, mức độ nặng và các bệnh lý kèm theo của bệnh nhân.
Thuốc điều trị triệu chứng (chống chóng mặt, buồn nôn)
⚙ Các thuốc này hoạt động bằng cách ức chế hoạt động quá mức của hệ tiền đình, kháng histamine, kháng cholinergic hoặc kháng dopamine để giảm các triệu chứng chóng mặt, buồn nôn và nôn.
💊 Cinnarizine
25 mg x 2-3 lần/ngày · Uống
💊 Betahistine
8-16 mg x 3 lần/ngày · Uống
💊 Dimenhydrinate
50 mg x 3-4 lần/ngày · Uống
💊 Ondansetron
4-8 mg x 1-2 lần/ngày · Uống/Tiêm
↔ Các thuốc trong nhóm này có thể thay thế nhau tùy theo mức độ triệu chứng, nguyên nhân cụ thể và khả năng dung nạp của bệnh nhân. Cần thận trọng khi sử dụng ở người cao tuổi do nguy cơ an thần và té ngã.
Thuốc điều trị nguyên nhân đặc hiệu
⚙ Điều trị các bệnh lý nền gây ra rối loạn tiền đình. Ví dụ: kháng sinh cho nhiễm trùng, corticosteroid cho viêm, thuốc điều trị migraine cho đau đầu migraine tiền đình.
↔ Phác đồ không nêu cụ thể các thuốc điều trị nguyên nhân. Việc lựa chọn thuốc phụ thuộc vào chẩn đoán nguyên nhân xác định (ví dụ: kháng sinh cho viêm mê đạo tai do vi khuẩn, thuốc dự phòng migraine cho migraine tiền đình, corticosteroid cho viêm dây thần kinh tiền đình cấp tính).
Nghiệm pháp tái định vị sỏi tai (Epley maneuver)
⚙ Là một chuỗi các động tác di chuyển đầu và cơ thể được thực hiện bởi bác sĩ chuyên môn nhằm đưa các tinh thể canxi (sỏi tai) bị lạc chỗ trong ống bán khuyên trở về vị trí ban đầu trong túi bầu dục, điều trị chóng mặt tư thế kịch phát lành tính (BPPV).
↔ Đây là phương pháp điều trị vật lý hiệu quả cao cho BPPV, thường được thực hiện bởi bác sĩ hoặc kỹ thuật viên vật lý trị liệu.
Phẫu thuật
⚙ Khi các phương pháp điều trị nội khoa và phục hồi chức năng không hiệu quả, phẫu thuật có thể được xem xét để điều trị nguyên nhân gây rối loạn tiền đình (ví dụ: phẫu thuật loại bỏ u dây thần kinh số 8, phẫu thuật giải áp túi nội dịch trong bệnh Ménière, phẫu thuật vá rò ngoại dịch).
↔ Phẫu thuật là lựa chọn cuối cùng và phụ thuộc vào nguyên nhân cụ thể cũng như mức độ nặng của bệnh.
⚕️ Khuyến cáo BHYT: Khi kê đơn, đối chiếu Danh mục & điều kiện/tỷ lệ thanh toán theo Thông tư 20/2022/TT-BYT (áp dụng cùng TT 37/2024/TT-BYT từ 01/01/2025). Thuốc điều trị đích/miễn dịch/giá cao thường có ĐIỀU KIỆN chi trả — cần kiểm tra trước khi kê.