Bước 10. Điều trị
💊 Điều trị — nhóm theo cơ chế (thuốc cùng nhóm thay thế được nhau)
💊 Liều tham khảo⚠ Cần kiểm tra liều
Liều dưới đây chỉ để học/định hướng — luôn đối chiếu phác đồ hiện hành, cân nặng và chức năng gan–thận trước khi dùng.
⚠ Cần kiểm tra liều — điểm nghi vấn cần đối chiếu lại phác đồ:
- Liều Kali iodua (KI) quá cao so với liều khuyến cáo cho việc bảo vệ tuyến giáp trong điều trị phóng xạ (6mg/kg và 1mg/kg mỗi 4 giờ là bất thường, liều chuẩn thường là 65-130mg/ngày).
📚 Bối cảnh: Điều trị bằng kháng thể đơn dòng gắn đồng vị phóng xạ là phương pháp điều trị phối hợp đồng thời 2 cơ chế tác động lên tổ chức u ác tính. Cơ chế tác động của kháng thể đơn dòng: gây chết tế bào theo chương trình, gây độc qua trung gian tế bào phụ thuộc kháng thể, gây độc tế bào phụ thuộc bổ thể, ức chế tăng sinh mạch, chẹn thụ thể. Năng lượng bức xạ của tia β có tác dụng làm: chết, phá hủy, ức chế, kìm hãm các tế bào ác tính; xơ hóa, ức chế sự phát triển các mạch máu trong khối u ác tính. Như vậy, tế bào ung thư cùng lúc đồng thời bị tiêu diệt, ức chế một cách chọn lọc bởi kháng thể đơn dòng và năng lượng của tia bức xạ nhưng cơ quan lành được bảo vệ tối đa (điều trị trúng đích “kép”). Chỉ định cho bệnh nhân có chẩn đoán xác định u lympho ác tính không Hodgkin và có dấu ấn CD20 dương tính, bệnh tái phát hoặc tồn tại dai dẳng sau điều trị bằng hóa chất, thuốc điều trị đích, và chưa có xâm lấn tủy xương hoặc xâm lấn tủy xương dưới 25%.
Liệu pháp miễn dịch phóng xạ với 131I-Rituximab
⚙ Kháng thể đơn dòng Rituximab (kháng CD20) kết hợp với đồng vị phóng xạ 131I phát tia beta, tác động kép lên tế bào u lympho ác tính, gây chết tế bào và ức chế sự phát triển mạch máu trong khối u.
💊 Rituximab (không gắn 131I)
375mg/m2 · Truyền tĩnh mạch
💊 131I-Rituximab
1-2mCi/kg cho mỗi đợt (liều dùng phụ thuộc vào kết quả ghi hình miễn dịch phóng xạ) · Truyền tĩnh mạch
💊 Kali iodua (KI)
6mg/kg cân nặng (1 ngày trước điều trị), sau đó 1mg/kg mỗi 4 giờ (trong 7 ngày tiếp), sau đó 1mg/kg/ngày (liên tục 14 ngày sau đó) · Uống
↔ Kali iodua được sử dụng để bảo vệ tuyến giáp khỏi sự hấp thu 131I. Rituximab không gắn 131I được truyền trước và sau liều 131I-Rituximab.
Liệu pháp miễn dịch phóng xạ với 90Y-Ibritumomab tiuxetan
⚙ Kháng thể đơn dòng Ibritumomab tiuxetan (kháng CD20) kết hợp với đồng vị phóng xạ 90Y phát tia beta, tác động kép lên tế bào u lympho ác tính, gây chết tế bào và ức chế sự phát triển mạch máu trong khối u.
🔧 Rituximab (không gắn phóng xạ)
(thủ thuật / can thiệp)
💊 111In-Ibritumomab tiuxetan
180 MBq · Tiêm tĩnh mạch trong 10 phút
🔧 90Y-Ibritumomab tiuxetan
(thủ thuật / can thiệp)
↔ Rituximab không gắn phóng xạ được truyền trước 111In-Ibritumomab tiuxetan và 90Y-Ibritumomab tiuxetan. 111In-Ibritumomab tiuxetan được sử dụng để đánh giá phân bố liều làm cơ sở tính liều 90Y-Ibritumomab.
⚕️ Khuyến cáo BHYT: Khi kê đơn, đối chiếu Danh mục & điều kiện/tỷ lệ thanh toán theo Thông tư 20/2022/TT-BYT (áp dụng cùng TT 37/2024/TT-BYT từ 01/01/2025). Thuốc điều trị đích/miễn dịch/giá cao thường có ĐIỀU KIỆN chi trả — cần kiểm tra trước khi kê.